Breedbeeld (televisie)

Met breedbeeld wordt meestal de televisietechniek bedoeld die een breed beeld heeft. Maar ook in de filmwereld en computers wordt breedbeeld gebruikt. Een breedbeeld televisie heeft een verhouding (aspect ratio) van 16:9. Het voordeel van breedbeeld is dat de beeldverhouding van lengte en breedte goed overeenkomt met de beeldverhouding van onze eigen ogen.

Het 4:3-formaat, dat eerder voor televisie werd gebruikt, is bijna vierkant, terwijl onze ogen veel meer in de breedte kunnen waarnemen.

Geschiedenis

Een breedbeeld-televisie

De eerste televisietoestellen hadden een verhouding (aspect ratio) van 4:3, wat wil zeggen dat het televisiebeeld 4 eenheden breed en 3 eenheden hoog is. Rond 1950 werd het breedbeeldformaat voor film geïntroduceerd. Op een standaardtelevisie met beeldverhouding 4:3 kon het breedbeeldformaat van een speelfilm niet goed afgebeeld worden, omdat die een veel wijder beeld heeft. Voor het vertonen van een film op televisie werd meestal ingezoomd op het datgene in die scène het belangrijkste element was (pan en scan), waardoor een deel van het beeld verloren ging; sommige films waren daarentegen al op 4:3-formaat gedraaid en in de bioscoop juist versmald tot breedbeeld (open matte). Vanaf ongeveer 1992 begon Philips met breedbeeldtelevisie met een verhouding van 16:9.

Uitzendingen in Nederland

Een beeld in de 16:9-verhouding
	Een beeld in de 4:3-verhouding

Nederland stapte pas laat over op het breedbeeldformaat. In 2005 was het merendeel van de televisie-uitzendingen op de Nederlandse televisie nog in het 4:3-formaat. Pas sinds 2007 zendt de meerderheid van de Nederlandse tv-zenders in breedbeeld uit; de commerciële zenders en de NOS stapten toen over op dit formaat. Daarvoor werden slechts enkele programma's in het breedbeeldformaat uitgezonden. Netwerk, De Wereld Draait Door en Man bijt Hond behoorden tot de eerste programma's die in breedbeeld werden uitgezonden. Voor de commerciële zenders geldt dat anamorf breedbeeld alleen via digitale televisie waaronder ook CanalDigitaal te ontvangen is, de zenders van de publieke omroep zenden